15 Ekim 2006

YE #15 KAYISI DOLMASI VE KUYMAK(HERLE)


Bu etkinlik için düşündüm ne yapabilirim diye, eminim bir çok sütlaç ve baklava tarifi olacaktır dedim. Baklava açmayı bilmediğime ve bol bol sütlaç tarifi muhtelemen olacağına göre farklı birşey olsun dedim ve memleketim Malatya'nın Kayısı'sında derman buldum:) Çok az şekerle yapılan ve çok sağlıklı ama bir o kadar da lezzetli bir tatlı olan "Kayısı Dolması" hazırladım. Yöresel ismi ise "Çir Dolması" :) Malatya'lılar kayısıya çeşit çeşit isim verirler: Çir, Mişmiş, Erik, Patik... Bu tatlı için bir hikaye olsun isterdim ama annemin ve benim bildiğimiz bir hikayesi maalesef yok:) sadece tarif aralarına serpiştirdiğim eski anıları mevcut..Bende hikaye yerine Kayısı'nın faydaları anlatayım en azından istedim. Birçoğunuz biliyordur belki ama kısaca geçelim. Kayısının, koroner kalp hastalıkları, kolon kanseri, diş ve şeker hastalığı, apandisit, kabızlık, hemoroid, ve şişmanlık gibi rahatsızlıkların ortaya çıkma riskini azaltmaya ve bağırsakların düzenli çalışmasına yardımcı olur. Kuru kayısının beslenme ve sağlık açısından diğer önemli bir özelliği de, lifli gıda olmasıdır. Kuru kayısının 100 gramında yaklaşık 24 gram lif bulunur. Yetişkin bir insanın günlük lif ihtiyacı ise 25 gramdır.

KAYISI DOLMASI

Malzemeler:

  • 1/2kg kuru kayısı (Gün kurusu yada doğal-naturel kayısı dediğimiz türden, sarı renkte olanlardan değil, kahverengi olanından)
  • 1 su bardağı ceviz içi
  • 2 çorba kaşığı toz şeker
  • 2 yemek kaşığı tereyağı

Yapılışı:

Kuru Kayısılar yıkanır. Ilık suda ıslatılıp yumuşamaları sağlanır(1 saat kadar- bu süre kayısıların ne kadar kuru olmalarına bağlı). Diğer tarafta ceviz rondodan geçirilir. Annemler havanda döverlerdi:) boy boy havanlar olurdu, özellikle Babannemin bir havanı vardı ki bütün gelinler onu sırayla ödünç isterlerdi büyük işler için:)

Cevizin içine 2 yemek kaşığı toz şeker konularak karıştırılır. Süzülen kayısıların kanatları açılıp ikiye ayrılır(birbirinden kopmayacak şekilde) Fırına girebilecek bir borcamın yada tepsinin tabanına dizilir, üzerine cevizli şeker karışımının yarısı dökülür. tekrar bir sıra daha açılmış kayısı dizilir ve yine üstüne kalan cevizli karışım dökülür.


2 yemek kaşığı tereyağını eritin ve kayısıların üstünde gezdirin. İsterseniz bu yağ oranını sağlık açısından daha az da tutabilirsiniz . En son kayısıların üstünü kapatacak kadar su ekleyerek 180 derece fırında 20-25 dakika pişirilir. Dibinde hafif su kalacak kadar pişirmeniz gerekiyor. Buna göre pişirme süresini ayarlayın. Ben mikrodalga fırında pişirdim. 12 dakika kadar sürüyor. Mikrodalgada kek ya da bu tür şeyler pişirirken zamanı bölüyorum. 3-4 dk çalıştırıp suyuna bakıp tekrar 3-4 dakika çalıştırıyorum. Böylelikle süprizlerle karşılaşmamış oluyorum. Yani yanık bir tat ile :)

Tatlınız piştikten sonra servis tabağına alın, üzerine dilerseniz kaymak koyarak, dilerseniz de hindistancevizi ile süsleyerek servis edebilirsiniz. Ben sade yemeyi tercih ediyorum. Böylece tatlı doğallığını ve sağlıklı oluşunu hiç kaybetmemiş oluyor...

Benim yetiştirip yapamadığım ama tarifini eklemeyi istediğim bir diğer yöresel tatlı ise Kuymak Yada Herle diye bilinen yine Malatya yöresine ait bir tatlı. Annemler bu tatlıyı genç kızken yaparlarmış, çok sade bir tatlı. O zaman şeker köylerinde olmadığından pekmez ile yaparlarmış bu tatlıyı. Kışın bol bol bu tatlıdan yapılırmış.

KUYMAK (HERLE)

Malzemeler :

  • 1 su bardağı un,
  • 3 su bardağı su,
  • 2 yemek kaşığı tereyağı
  • Pekmez (veya toz şeker),

Yapılışı:

Tencere yada derin tava içerisine az miktarda su konur. Üzerine un katılır ve tahta kaşıkla ezilir. İçinde pütür kalmamasına dikkat edin. Başka bir tarafta tereyağının yarısı tencerede eritilir. İki bardak su üzerine eklenir, kaynatılır. Suyla ezilen un, kaynayan suyla karıştırılır. Devamlı karıştırılarak tortu yapmadan pişmesi sağlanır. Piştikten sonra tabağa alınır. Tabağa alınan kuymağın üzerinde kaşık ile 5 - 6 çukur yapılır. Kalan yağ ve pekmez beraber eritilir, tabağın üzerindeki çukurlara gezdirilir. Sıcak yenilir.

Afiyet Olsun..

19 yorum:

damak tadı dedi ki...

Sevgili Pınar,
Ne kadar değişik tatlı kuymak,sanırım yöre farkı olmalı.Bizde de çok sık kuymak olur ama sizinkinden farklıdır.Ellerine sağlık inan muhteşem olmuş tatlın,umurım kuymagın tarifide gelir yakında..))

Sana ve ailene çok güzel bir hafta diliyorum.Sevgiyle kal..

umran dedi ki...

Sevgili pinar,kuymak cok ilginc geldi.Un helvasina benziyormu tadi.Denemeyi dusunuyorum.ellerine saglik..

Ferhanca dedi ki...

Pınar,sende bir karadeniz esitisi hisettim.Bende samsuna gelınce yedım kuymakı tuzlusunu ıyı yapan olursa muhteşem oluyor. gunlerce açıkmıyorsun yedıgın zaman.tatlısıda guzel olur herhalde,geçen gunde mısur unlu şeker pare yedım ,ynı mısır unundan herşey oluyor ,en guzelı hamsi kızartma .sevgıler.FERHAN

suheyla/diyalogyemekleri dedi ki...

sevgili pınar,
kayısılı tatlın çok orjinal görünüyor,ellerine sağlık,denemeyi düşünüyorum,selamlar...

hulyalar dedi ki...

bende deniycem bu tatlidan yakinda insallah.bu arad kitabin turkcesini buldum burda,universtenin kutuphanesinden arkadasim aldi benim icin bitince yazarim ins.
selamlar

Pınarın Klubesi dedi ki...

Merhaba Damak Tadı
Kuymak evt tamamiyle farklı Ferhan ın da bahsettiği sizin yörenin yani karadeniz yöresinin kuymağı, Malatya 'da peynir kullanmadan yapıyorlar bunu.. eskiden şeker bile yokmuş pekmez ile yaparlarmış
Un kendi tarlararının buğdayından, tereyağı ise kendi ineklerinin sütündenmiş.. Herşey doğal kendi emeğinin mahsulleri yani
Merhaba Umran,
tadı daha çok koyu muhallebi gibi ama pekmezle yapmanı özellikle tavsiye ederim. Dut pekmezi daha makbuldur. Bayramda bütün ailem biraraya gelecek. Onlar için yapıp nostalji olacak:)
Merhaba Ferhan:)
maalesef karadenizli değilim ama bir karadenizli ile evliyim. Bu kuymak tarifi benim memleketim Malatya 'ya özel. İçinde peynir kullanılmıyor. Karadenizli Kuymağına bayılırım. Dediğin gibi çok tok tutuyor. Eşimin annesi yapıyor sağolsun. İstanbulda Karadeniz Yemekleri ile ünlü Pafuli Restaurant en sevdiğim yerlerden biriydi.Sonunca bir karadenizli ile evlenmek varmış:)
Hoşgeldin Süheyla
deneyip memnun kalmanı dilerim. Ben çok sık yapar oldum. Gittiğim davetlerede götürüyorum. Onlarada ilginç geliyor. İlk deneyişte az yapabilirsin. kayısıların üstünü kapatacak kadar su koyup, Suyunu çekene kadar pişirmelisin.
Hulyacım
deneyip memnun kalırsın sende inşallah.
Tekrarlıyorum. Su miktarını kayısının ve borcamın yada tepsinizin boyutuna göre ayarlamak gerekiyor. Kaysıların üstünü kapatmaya yakın su koyup çekene kadarda fırında yada mikrodalgada pişirmek gerekiyor.
Tarifi deneyipde kötü sonuçlar karşılaşmanızı istemem.Özelliklede cevizi illaki kullanın..Fındık fıstık yerine illaki ceviz:)

yesim dedi ki...

kesinlikle harika kalorisi de az görünüyor ama lezzeti çoook eline sağlık mutlaka deneyeceğim

Pınarın Klubesi dedi ki...

Merhaba yeşim
evt kalorisi az ama tadı hiçde az değil. Tatlı yediğini %100 anlıyorsun. Buda Malatya kayısısının tadından geliyor:) Memleketimdir diye demiyorum. Kayısımızın üstüne yoktur:)

damak tadı dedi ki...

Pınar'cığım,
Canım sana ve ailene mutlu bir hafta diliyorum..Sevgiyle kal daima..

Pınarın Klubesi dedi ki...

Teşekkürler Gül hanım
sizede ailenizle güzel bir hafta diliyorum.
Sevgilerimle
Pınar

bocuruk dedi ki...

Pınar'cığım,
Ne güzel sen etkinliğe katıldın. Bugün son günümüydü bu etkinliğin ben pek bilemiyorum da. Kayısı ile yaptığın tatlı ilgimi çekti. Hakikaten Malatya kayısısı üstüne yoktur bence de. Ben de alırken gün kurusu olmasına dikkat ediyorum ama Malatya olanını bulmak her zaman mümkün değil. Ellerine sağlık canım :)

ÇiLeK dedi ki...

Pınar ellerine sağlık.Kuymağı hep duymuştum ama tarifini sende buldum.Görüşmek üzere.

Pınarın Klubesi dedi ki...

Merhaba Bocuruk
evt canım ya dündü etkinlik buda benim katıldığım 2. yemek etkinliği oldu. Bundan sonra katılırız artık iş tatlı olunca:)
Bir sonraki etkinliğe katılırız beraber mutlaka, ben sana hatırlatırım:)
Malatya Kayısısının tazesine hele hiç doyum olmaz dimi.. Yaz gelsede gitsek yesek memleketimizin kayısılarından :)
Merhaba Çilek
umarım deneyip memnun kalırsın tariften
Sevgiler
Pınar

dilek dedi ki...

Ben kuymagi hep peynirli bilirdim;)
Pinar yapip resmini de ekler misin bir ara? Görüntüyü merak ediyorum da;)

Pınarın Klubesi dedi ki...

Evt talepler yoğunlaştı kuymak için. Bu haftasonu yapıyorum :) Bu tatlıyı yiyecek topluluğun oluşması gerekiyor yalnızca:) Çünkü sıcak sıcak yenilip tükenmesi gerekiyor, kalınca ilk tadı kalmıyor hiç

Bir dilim bir tutam dedi ki...

Benim esimde Malatyali.O yüzden bizim evde gün kurusu cok bulunur.Ve de cok bulundugundan herzamanda yenmez-Cok ya-Ve sonra bunlar hafif hafif kurumaya baslar.nassil degerlendirecegimi bilemem.Bu tarif cok iyi oldu. Bundan sonra kayisilar degerlenecek......Sagolun....

Pınarın Klubesi dedi ki...

Merhaba Bir Dilim Bir Tutam:)
bizde günkurularını her yaz Malatya'ya gittiğimizde alırdık. Bu sene pek rağbet görüpte yenmedi nedense..Bu kayısı tatlısını icat etmeseydim bizimkilerde kurtlanmaya başlayacaklardı. Özellikle sıcaklarda çok çabuk kurtlanırlar haberiniz olsun..Kayısıları değerlendirdiğime bende çok memnunum. Bayramda abimler gelecek ve onlarada kayısı dolması yapıcam, yıllardır yemedikleri bu tatlıyı tekrar görünce şaşıracaklarmı bakalım merak ediyorum:)
sevgiler

pembeli dedi ki...

Merhaba çok değişik bir tatlı ellerine sağlık, bu arada yemek blogun hayırlı olsun aramıza hoşgeldiniz

Pınarın Klubesi dedi ki...

Merhaba Pembeli:)
afiyet olsun demek isterdim. Genelde eve gelen misafirlerden alışkanlık dilimin ucuna geliyor:)
teşekkür ederim. Hoşbulduk:)
sevgiler
Pınar